Ε. Μπαμπαλετάκη, Η κτηματολογική διαμεσολάβηση, 2026
Η διαμεσολάβηση, ως θεσμός εξωδικαστικής επίλυσης διαφορών, απέκτησε αυξανόμενη δυναμική, ιδίως μετά τον ν. 4640/2019, συγκροτώντας ένα πλαίσιο που επιδιώκει την αποφόρτιση των δικαστηρίων, την επιτάχυνση της επίλυσης διαφορών και την προαγωγή μιας πιο συνεργατικής κουλτούρας διαχείρισης διενέξεων. Το ενδιαφέρον της θεματικής κορυφώνεται στο κτηματολογικό πεδίο, όπου η διαμεσολάβηση δεν τέμνει απλώς μία διαφορά, αλλά επηρεάζει άμεσα το ίδιο το περιεχόμενο των κτηματολογικών εγγραφών και, συνακόλουθα, τη δημόσια πίστη στην ακρίβεια του περιεχομένου τους.
Με την εισαγωγή του ν. 4821/2021, η κτηματολογική ΥΑΣ απέκτησε μια «οιονεί αυτοτέλεια» σε σχέση με την ΥΑΣ του ν. 4640/2019. Οι δε νεότερες παρεμβάσεις του νομοθέτη στο άρθ. 6 § 2 περ. δ΄ του ν. 2664/1998 επιχείρησαν να καλύψουν την ανάγκη ουσιαστικής συμπερίληψης των δημοσίων φορέων (και ιδίως του Ελληνικού Δημοσίου) σε διαδικασίες συμβιβαστικής επίλυσης, σε ένα πεδίο όπου μέχρι πρότινος η συμμετοχή τους οδηγούσε σχεδόν νομοτελειακά στη δικαστική αντιδικία, ως αποκλειστική δυνατή δικονομική διαδρομή.
Σκοπός του παρόντος είναι να προσεγγίσει την κτηματολογική διαμεσολάβηση, αναδεικνύοντας σημεία πιθανής «τριβής» και προτείνοντας λύσεις άμβλυνσής τους. Επιδιώκεται η συστηματική οργάνωση της σχετικής ύλης, η ανάδειξη των κρίσιμων νομικών ζητημάτων και η τεκμηριωμένη αποτίμηση τόσο των δυνατοτήτων όσο και των ορίων του θεσμού, με αφετηρία τη νομολογία και τη θεωρία, και με σταθερό προσανατολισμό στην ασφάλεια δικαίου, τη σαφήνεια των διαδικασιών και την αποτελεσματικότητα της κτηματολογικής διαδικασίας.
Με τα χαρακτηριστικά αυτά φιλοδοξεί να λειτουργήσει προεχόντως ως πρακτικό βοήθημα για διαμεσολαβητές και δικηγόρους, αλλά και για τους εν γένει κοινωνούς της κτηματολογικής έννομης τάξης.
Πληροφορίες έκδοσης
Πίνακας περιεχομένων +
Πίνακας περιεχομένων
Πρόλογος
Κυριότερες συντομογραφίες
Ι. Ο θεσμός της διαμεσολάβησης
1. Νομοθετική εξέλιξη και στόχευση
2. Η κτηματολογική διαμεσολάβηση
3. Το μέλλον της διαμεσολάβησης
ΙΙ. Γενικά η διόρθωση ανακριβών κτηματολογικών εγγραφών
1. Η αρχή της ακρίβειας των κτηματολογικών εγγραφών
2. Η αρχή του κλειστού αριθμού των τρόπων διόρθωσης κτηματολογικών εγγραφών
3. Τρόποι διόρθωσης ανακριβών κτηματολογικών εγγραφών.
Α. Ειδικά η διόρθωση με πρακτικό κτηματολογικής διαμεσολάβησης
ΙΙΙ. Η υποχρεωτική αρχική συνεδρία κτηματολογικής διαμεσολάβησης
1. Υποκειμενική περίμετρος
Α. Η περίπτωση της ΕΤΑΔ
Β. Ελληνικό Δημόσιο, ΟΤΑ και νπδδ ως επισπεύδοντα – ενάγοντα μέρη
Γ. Πρόσωπα αγνώστου διαμονής
Δ. Πρόσωπα με κατοικία ή συνήθη διαμονή εκτός ΕΕ
Ε. Προσεπίκληση
ΣΤ. Θάνατος εναγόμενου και τύχη κτηματολογικής ΥΑΣ
2. Αντικειμενική περίμετρος
Α. Η υποχρεωτική αρχική συνεδρία κτηματολογικής διαμεσολάβησης στα κατ’ ιδίαν ένδικα βοηθήματα διόρθωσης ανακριβούς κτηματολογικής εγγραφής
α. Η διόρθωση ανακριβούς αρχικής εγγραφής με δικονομικό όχημα την αγωγή του άρθρ. 6 § 2 του ν. 2664/1998
β. Η διόρθωση ανακριβούς αρχικής εγγραφής με δικονομικό όχημα την αίτηση του άρθρ. 6 § 3 του ν. 2664/1998
γ. Η διόρθωση ανακριβούς μεταγενέστερης εγγραφής με δικονομικό όχημα την αγωγή του άρθρ. 13 § 2 του ν. 2664/1998
Β. Η ειδική περίπτωση ακινήτων εν γένει δασικού χαρακτήρα
α. Η εξουσία διάθεσης ως προϋπόθεση υπαγωγής σε διαμεσολάβηση
β. Η εξουσία διάθεσης στις κτηματολογικές διαφορές
γ. Εκτάσεις δασικού και χορτολιβαδικού χαρακτήρα και εξουσία διάθεσης
i. Κοινοχρησία και ιδιωτικά δικαιώματα
ii. Ιδιωτικά δικαιώματα επί δασικών και χορτολιβαδικών εκτάσεων.
δ. Το επιτρεπτό διόρθωσης ανακριβούς κτηματολογικής εγγραφής επί ακινήτου με δασικό ή χορτολιβαδικό χαρακτήρα μέσω πρακτικού κτηματολογικής διαμεσολάβησης
IV. Διαδικαστικές αποκλίσεις της κτηματολογικής ΥΑΣ σε σχέση με την ΥΑΣ του ν. 4640/2019
1. Επιλογή διαμεσολαβητή
Α. Δυνατότητα υποκατάστασης κτηματολογικού διαμεσολαβητή από διαμεσολαβητή του Γενικού Μητρώου
Β. Αίτημα προς τον κτηματολογικό διαμεσολαβητή
2. Πρόσκληση σε κτηματολογική ΥΑΣ
Α. Προθεσμία γνωστοποίησης
Β. Πρόσκληση με αγωγή ή ιδιαίτερο δικόγραφο
3. Αναστολή προθεσμιών λόγω δικαστικών διακοπών
4. Στάδιο διενέργειας κτηματολογικής ΥΑΣ
Α. Το επιτρεπτό της διενέργειας κτηματολογικής ΥΑΣ πριν την άσκηση αγωγής
Β. Το επιτρεπτό της διενέργειας κτηματολογικής ΥΑΣ μετά την κατάθεση προτάσεων
5. Η συμμετοχή σε κτηματολογική ΥΑΣ
Α. Ειδικά η συμμετοχή του Ελληνικού Δημοσίου
α. Εκπροσώπηση
β. Νομιμοποιητικά
γ. Το έγγραφο περί προβολής ή μη δικαιωμάτων του Ελληνικού Δημοσίου
δ. Ταμειακά ζητήματα
i. Αμοιβή διαμεσολαβητή
ii. Γραμμάτιο προκαταβολής εισφορών
6. Συνέπειες μη συμμετοχής
V. Η επίλυση της κτηματολογικής διαφοράς με πρακτικό διαμεσολάβησης
1. Το πρακτικό διαμεσολάβησης και το αναγκαίο περιεχόμενό του.
2. Κατάθεση στη γραμματεία του αρμόδιου δικαστηρίου
Α. Κατάργηση εκκρεμοδικίας
Β. Εκτελεστότητα
3. Καταχώριση στο οικείο Κτηματολογικό Γραφείο
Α. Προσκομιζόμενα
Β. Έλεγχος νομιμότητας
Γ. Άρνηση προϊσταμένου κτηματολογικού γραφείου να καταχωρίσει πρακτικό διαμεσολάβησης
4. Διόρθωση ανακριβούς κτηματολογικής εγγραφής με πρακτικό διαμεσολάβησης και οριστικοποίηση πρώτης κτηματολογικής εγγραφής
5. Προσβολή πρακτικού διαμεσολάβησης
6. Ζητήματα υπογραφής του πρακτικού επίλυσης διαμεσολάβησης.
7. Πρακτικό επίλυσης κτηματολογικής διαφοράς με διαμεσολάβηση και περιαφή συμβολαιογραφικού τύπου
Α. Η γενική αρχή του άρθρ. 8 § 4 ν. 4640/2019
Β. Η θέση του ν. 2664/1998
VI. Αναστολή και διακοπή δικονομικών προθεσμιών ενόψει ΥΑΣ και εκούσιας διαμεσολάβησης
1. Το καθεστώς προ του ν. 5221/2025
2. Η κατάργηση της αναστολής με το νέο άρθρο 237 § 1 ΚΠολΔ
3. Η απόσυρση της αγωγής από το πινάκιο
VII. Συνέπειες παράλειψης προσκόμισης ενημερωτικού εντύπου και διενέργειας κτηματολογικής ΥΑΣ
1. Παράλειψη προσκόμισης ενημερωτικού εντύπου
2. Παράλειψη προδικασίας κτηματολογικής ΥΑΣ και θεραπεία
VIΙI. Αντί επιλόγου – Κριτικές παρατηρήσεις και προτάσεις
IΧ. Παραρτήματα
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1: Συναφής νομοθεσία και Εγκύκλιοι
Α. Εγκύκλιος ΚΥ 3/2025 ΝΣΚ
Β. Εγκύκλιος 127403/2025 ΝΣΚ
Γ. Εγκύκλιος 38/2021
Δ. ΚΥΑ 4773/2025
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2: Συναφής αδημοσίευτη νομολογία
Α. ΠΠρΛαρ 5026/2025 (τακτική διαδικασία)
Β. ΜΠρΘεσ 37045/2025 (τακτική διαδικασία)
Γ. ΜΠρΘεσ 10837/2025 (τακτική διαδικασία)
Δ. ΜΠρΘεσ 6730/2025 (τακτική διαδικασία)
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3: Υποδείγματα
Α. Υπόδειγμα γνωστοποίησης – πρόσκλησης σε κτηματολογική ΥΑΣ προς Ελληνικό Δημόσιο
Β. Υπόδειγμα πρακτικού περάτωσης κτηματολογικής ΥΑΣ με εναγόμενο το Ελληνικό Δημόσιο
Γ. Υπόδειγμα «επειδή» και εντολής προς επίδοση για την γνωστοποίηση – πρόσκληση σε κτηματολογική ΥΑΣ, όταν η τελευταία συγκοινοποιείται με το δικόγραφο της αγωγής
ΙΧ. Βιβλιογραφία
Τύπος περιεχομένου
Κατηγορίες
Σχετικές εκδόσεις
