Ε. Μαυραντωνάκης, Η αντιπροσωπευτική αγωγή, 2026
Το παρόν έργο αποτελεί μία εκτενή μελέτη του θεσμού της αντιπροσωπευτικής αγωγής, όπως ισχύει σήμερα μετά τον ν. 5019/2023, ως θεσμού ενίσχυσης της συλλογικής προστασίας των δικαιωμάτων και των συμφερόντων των καταναλωτών.
Στο κυρίως μέρος του, το έργο ξεκινά από τους νομιμοποιουμένους προς την άσκηση της αντιπροσωπευτικής αγωγής φορείς (νομική μορφή, διαδικασία ίδρυσης και προϋποθέσεις νομιμοποίησης). Εν συνεχεία, η έρευνα εστιάζει σε δύο προβληματικές κρίσιμες για την αποτελεσματικότητα της αντιπροσωπευτικής αγωγής, ήτοι εκείνες της διεθνούς δικαιοδοσίας των πολιτειακών δικαστηρίων και της χρηματοδότησης της άσκησης αντιπροσωπευτικών αγωγών.
Ακολούθως, αναλύονται ξεχωριστά τα δύο είδη της αντιπροσωπευτικής αγωγής κατά τα νέα άρθρα 10α-10ιη του ν. 2251/1994, όπως αυτός έχει μεταρρυθμιστεί δυνάμει του ν. 5019/2023, ήτοι: (i) η αντιπροσωπευτική αγωγή του άρθρου 10ι για μέτρα παύσης ή απαγόρευσης παράνομης συμπεριφοράς προμηθευτή και (ii) η αντιπροσωπευτική αγωγή του άρθρου 10ια για μέτρα επανόρθωσης και/ή αποκατάστασης.
Παράλληλα με την ανάλυση των δύο ειδών αντιπροσωπευτικών αγωγών, γίνεται παρεμπιπτόντως αναφορά σε δικονομικές ρυθμίσεις εισαχθείσες δυνάμει του ν. 5019/2023, ως προς τις διασυνοριακές αντιπροσωπευτικές αγωγές, τη χρηματοδότηση αντιπροσωπευτικών αγωγών και την κατανομή των δικαστικών εξόδων.
Το έργο ολοκληρώνεται με μία σύντομη συγκριτική μελέτη πάνω σε κρίσιμα ζητήματα από τη μεταφορά της Οδηγίας 2020/1828 στη γερμανική και την αυστριακή έννομη τάξη.
Πληροφορίες έκδοσης
Πίνακας περιεχομένων +
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Πρόλογος
Περιεχόμενα
Συντομογραφίες
Πρώτο Μέρος: Εισαγωγή
§ 1. Το αντικείμενο της έρευνας
Α. Ιστορική αναδρομή στην ενωσιακή και εθνική νομοθετική κίνηση έως την θέσπιση της Οδηγίας 2020/1828 και του Νόμου 5019/2023
Β. Η Οδηγία (ΕΕ) 2020/1828 περί αντιπροσωπευτικών αγωγών
Γ. Η ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2020/1828 στον Νόμο 2251/1994 δυνάμει του Νόμου 5019/2023
Δ. Μεταρρυθμισθείς Νόμος 2251/1994 και ΚΠολΔ
§ 2. Προσέγγιση της προβληματικής και διάρθρωση της μελέτης
Δεύτερο Μέρος: Νομιμοποιούμενοι φορείς: Σύσταση, λειτουργία και νομιμοποίηση στην άσκηση αντιπροσωπευτικών αγωγών
§ 3. Καταχώριση μίας ένωσης καταναλωτών στο Μ.Ε.Κ. και στο ΜΗ.Ν.Φ.Α.Α.
§ 4. Σύσταση και νομική μορφή
§ 5. Λειτουργική και οικονομική ανεξαρτησία
§ 6. Οι νομιμοποιούμενες για την άσκηση αντιπροσωπευτικών αγωγών ενώσεις καταναλωτών
Α. Η εγγραφή στο ΜΗ.Ν.Φ.Α.Α. ως προϋπόθεση νομιμοποίησης
Β. Αμφισβήτηση της νομιμοποίησης του ενάγοντος φορέα και κρίσιμος χρόνος πλήρωσης αυτής
Γ. Ελάχιστος αριθμός καταναλωτών και ιδιότητα μέλους
§ 7. Διασυνοριακή αντιπροσωπευτική αγωγή
Τρίτο Μέρος: Διεθνής δικαιοδοσία και χρηματοδότηση αντιπροσωπευτικών αγωγών
§ 8. Διεθνής δικαιοδοσία επί αντιπροσωπευτικών αγωγών
Α. Ειδική αποκλειστική βάση διεθνούς δικαιοδοσίας επί συμβάσεων καταναλωτών και ειδική συντρέχουσα βάση διεθνούς δικαιοδοσίας επί διαφορών από σύμβαση
Β. Η ειδική συντρέχουσα βάση διεθνούς δικαιοδοσίας του τόπου της αδικοπραξίας
Ι. Οι κρίσιμες παράμετροι
ΙΙ. Η απόφανση του ΔΕΕ
ΙΙΙ. Η απόκλιση από την Πρόταση του Γενικού Εισαγγελέα
IV. Η de lege ferenda προσέγγιση του ΔΕΕ
V. Η σαφής τοποθέτηση του ΔΕΕ υπέρ της ενίσχυσης των αντιπροσωπευτικών αγωγών
§ 9. Χρηματοδότηση αντιπροσωπευτικών αγωγών
Τέταρτο Μέρος: Η διττή διάκριση των αντιπροσωπευτικών αγωγών
§ 10. Άρθρο 10ι του Νόμου 2251/1994: Μέτρα για την παύση ή την απαγόρευση παράνομης συμπεριφοράς των προμηθευτών
Α. Εισαγωγικές επισημάνσεις και διαδικαστικά ζητήματα
Β. Η επιδιωκόμενη δικαστική προστασία
Γ. Το αντικείμενο της δίκης της κατ’ άρθρον 10ι αγωγής
Ι. Παύση ή απαγόρευση της παράνομης συμπεριφοράς του προμηθευτή
ΙΙ. Η καταβολή «αποζημίωσης ως αστικής κύρωσης»
ΙΙΙ. Ενδιάμεσο πόρισμα
Δ. Ο τρόπος κτήσης της ιδιότητας του διαδίκου από τον εναγόμενο προμηθευτή
Ε. Προσωρινή δικαστική προστασία
ΣΤ. Η νομιμοποίηση του ενάγοντος φορέα
Ζ. Οι έννομες συνέπειες της απόφασης
Ι. Δεδικασμένο ή «ιδιότυπη δεσμευτικότητα»;
1. Η – ορθή – θέση περί μη ανάπτυξης δεδικασμένου
2. Σχετικά με την χρήση του όρου τελεσιδικία στον Νόμο 2251/1994
ΙΙ. Εκτελεστότητα και διαπλαστική ενέργεια
ΙΙΙ. Ως προς τον χρόνο επέλευσης των εννόμων συνεπειών της απόφασης
1. Η υποστηριχθείσα άποψη περί εξαίρεσης από το άρθρο 763 παρ. 1 ΚΠολΔ
2. Ιδία θέση
IV. Σύστημα «σιωπηρής συναίνεσης» («opt-out»): Επιρροή στην
επέκταση των εννόμων συνεπειών της απόφασης σε μεμονωμένο καταναλωτή;
§ 11. Άρθρο 10ια του Νόμου 2251/1994: Μέτρα επανόρθωσης και/ή αποκατάστασης
Α. Διαδικαστικά ζητήματα και επιδιωκόμενη δικαστική προστασία
Β. Η διακοπή της παραγραφής
Γ. Exkurs: Αποτελεσματική αντιπροσωπευτική αγωγή δίχως προσαρμοσμένη διαδικασία εκδίκασης δεν νοείται
Δ. Η νομιμοποίηση του ενάγοντος φορέα
Ε. Το σύστημα της «ρητής συναίνεσης» («opt-in») και η άσκηση ατομικής αγωγής ενός εκάστου καταναλωτή
ΣΤ. Οι έννομες συνέπειες της απόφασης
Ι. Δεδικασμένο
ΙΙ. Ρητή δήλωση βούλησης εκπροσώπησης και άσκηση παρέμβασης από μεμονωμένο καταναλωτή
ΙΙΙ. Δέσμευση μεμονωμένου καταναλωτή άνευ ρητής δήλωσης βούλησης εκπροσώπησης;
IV. Εκτελεστότητα και διαπλαστική ενέργεια
Ζ. Αμετάκλητη απόφαση επί αγωγής του άρθρου 10ια και όφελος μη εκπροσωπηθέντων καταναλωτών
Ι. Πρακτική εφαρμογή και άμυνα του ηττηθέντος προμηθευτή
ΙΙ. Σύζευξη πολιτικής δίκης και Διοίκησης
ΙΙΙ. Συμβατότητα με το άρθρο 4 Συντ: Η αδικαιολογήτως ασκηθείσα κριτική στην διάταξη
Πέμπτο Μέρος: Δικαιοσυγκριτική επισκόπηση
§ 12. Γερμανική έννομη τάξη
Α. Αγωγή παράλειψης· Πρότυπη αναγνωριστική αγωγή· Σωματειακή αγωγή αποκατάστασης
Ι. Αγωγή παράλειψης
ΙΙ. Πρότυπη αναγνωριστική αγωγή
ΙΙΙ. Σωματειακή αγωγή αποκατάστασης
Β. Πρότυπη αναγνωριστική αγωγή και σωματειακή αγωγή αποκατάστασης: Διαδικαστικά ζητήματα
Γ. Ειδικότερα επί της σωματειακής αγωγής αποκατάστασης
Ι. Δήλωση εκπροσώπησης μεμονωμένου καταναλωτή και έννομες συνέπειες αυτής
ΙΙ. Ζητήματα από την χρηματική αποτίμηση του αντικειμένου της δίκης
ΙΙΙ. Το «επί της ουσίας ομοειδές» των αξιώσεων των καταναλωτών
IV. Έννομες συνέπειες της εκκρεμοδικίας
V. Είδη σωματειακής αγωγής αποκατάστασης
1. Σωματειακή αγωγή αποκατάστασης συγκεκριμένων καταναλωτών
2. Σωματειακή αγωγή αποκατάστασης για την καταβολή ενός «συλλογικού συνολικού ποσού»
§ 13. Αυστριακή έννομη τάξη
Α. Τα προβλεπόμενα ένδικα βοηθήματα για την προστασία των καταναλωτών
B. Σωματειακή αγωγή παράλειψης
Γ. Σωματειακή αγωγή αποκατάστασης
Ι. Ρητή δήλωση εκπροσώπησης μεμονωμένου καταναλωτή
ΙΙ. Έννομες συνέπειες της εκπροσώπησης μεμονωμένων καταναλωτών
ΙΙΙ. Αίτημα έκδοσης παρεμπίπτουσας αναγνωριστικής απόφασης
Βιβλιογραφία
Λημματικό ευρετήριο.
Τύπος περιεχομένου
Κατηγορίες
Σχετικές εκδόσεις
