Ι. Καμπούρης, Η δικαστική μεσολάβηση κατά τον ΚΠολΔ, 2026

Κυριότερες Συντομογραφίες

§1. Η έννοια της μεσολάβησης και ειδικότερα της δικαστικής μεσολάβησης*

I. Εισαγωγικές παρατηρήσεις

II. Η έννοια της διαμεσολάβησης

1. Συνομιλίες των μερών

2. Υποβοήθηση από τρίτο ουδέτερο πρόσωπο

3. Εθελούσιο της διαδικασίας

III. Η έννοια της δικαστικής μεσολάβησης

IV. Διάκριση της δικαστικής μεσολάβησης από συγγενείς θεσμούς

1. Συμβιβαστική επέμβαση του ειρηνοδίκη

2. Εξώδικη επίλυση της διαφοράς κατ’ άρθρο 214Α

3. Δικαστικός συμβιβασμός

4. Συμβιβαστική επέμβαση του δικαστηρίου στις οικογενειακές διαφορές

5. Διαιτησία

6. Διαιτητική πραγματογνωμοσύνη

7. Μορφές εναλλακτικής επίλυσης διαφορών εκτός ΚΠολΔ

8. Υβριδικές μορφές

V. Η αξιολόγηση του θεσμού της δικαστικής μεσολάβησης, ιδίως σε συνάρτηση με το δικαστικό συμβιβασμό

§2. Ιστορική αναδρομή

§3. Δικαιοσυγκριτική επισκόπηση του θεσμού

I. Γερμανικό δίκαιο

II. Ελβετικό δίκαιο

III. Γαλλικό δίκαιο

IV. Αυστριακό δίκαιο

V. Ιταλικό δίκαιο

§4. Ο ρόλος του δικαστή ως διαμεσολαβητή

I. Η ανάθεση καθηκόντων μεσολαβητή υπό το πρίσμα του θεσμικού ρόλου του δικαστή

ΙΙ. Ο έλεγχος της συμβατότητας της δικαστικής μεσολάβησης με την αρχή του νόμιμου δικαστή

III. Η σκοπιμότητα της ρύθμισης

IV. Η ειδική εκπαίδευση

V. Η στοιχειοθέτηση λόγου εξαίρεσης

§5. Οριοθέτηση των δυνάμενων να υπαχθούν σε δικαστική μεσολάβηση διαφορών

Ι. Ύπαρξη διαφοράς μεταξύ των μερών

ΙΙ. Ιδιωτικού δικαίου διαφορές

ΙΙΙ. Ειδικώς επί διαπλαστικών δικαιωμάτων

IV. Επί υποθέσεων εκούσιας δικαιοδοσίας

1. Γνήσιες υποθέσεις εκούσιας δικαιοδοσίας

2. Μη γνήσιες υποθέσεις εκούσιας δικαιοδοσίας

V. Επί καθ’ ύλην αρμόδιου δικαστηρίου

1. Υποθέσεις πρωτοδικείου και εφετείου

2. Υποθέσεις ειρηνοδικείου

3. Υποθέσεις Αρείου Πάγου

VI. Διαφορές που αφορούν την αναγκαστική εκτέλεση

1. Δίκες ανακοπών με ακυρωτικό αίτημα

2. Δίκες ρυθμιστικών μέτρων της αναγκαστικής εκτέλεσης

3. Δίκες με αίτημα αποζημίωσης

4. Ειδικώς η δίκη του άρθρου 947 §1 εδ. γ’

5. Ανακοπή με αίτημα τον περιορισμό της κατάσχεσης

VII. Επί λοιπών κατηγοριών διαφορών

1. Αγωγή ακύρωσης ή αναγνώρισης ανυπαρξίας διαιτητικής απόφασης

2. Τριτανακοπή

3. Ανακοπή ακύρωσης διαταγή πληρωμής

VIII. Διαφορές που αφορούν τη λήψη ασφαλιστικών μέτρων

ΙΧ. Υποθέσεις για τις οποίες υφίσταται δεδικασμένο

X. Δίκες με διάδικο το Δημόσιο ή ΝΠΔΔ

§6. Συμφωνία για υπαγωγή της διαφοράς σε δικαστική μεσολάβηση

Ι. Νομική φύση της συμφωνίας

ΙΙ. Αντικείμενο της συμφωνίας

IΙΙ. Τύπος της συμφωνίας

IV. Συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας

V. Η αξιολόγηση του όρου ότι η διαφορά θα επιλύεται μόνο με δικαστική μεσολάβηση

VI. Η ρήτρα για προηγούμενη απόπειρα επίλυσης της διαφοράς με δικαστική μεσολάβηση

VII. Λοιπά ζητήματα που αφορούν τη λειτουργία της δικαστικής μεσολάβησης.

VIIΙ. Παραβίαση της ρήτρας ως λόγος γέννησης αποζημιωτικών αξιώσεων

IX. Σχέση της δικαστικής μεσολάβησης με τη διαμεσολάβηση του ν. 4640/2019

§7. Η δικαστική μεσολάβηση στις υποκειμενικά σύνθετες δίκες

Ι. Επί ομοδικίας

1. Απλή ομοδικία

2. Αναγκαία ομοδικία

ΙΙ. Κύρια παρέμβαση, (απλή και αυτοτελής) πρόσθετη παρέμβαση, προσεπίκληση και ανακοίνωση δίκης

1. Κύρια παρέμβαση

2. Πρόσθετη παρέμβαση

3. Προσεπίκληση

4. Ανακοίνωση δίκης

§8. Διαδικαστικά ζητήματα

Ι. Χρόνος προσφυγής στη διαδικασία της δικαστικής μεσολάβησης

ΙΙ. Η προσφυγή στη δικαστική μεσολάβηση μετά τη συζήτηση της υπόθεσης.

ΙΙΙ. Η προσφυγή στη δικαστική μεσολάβηση μετά την έκδοση πρωτοβάθμιας απόφασης

ΙV. Καθορισμός του καθ’ ύλην αρμόδιου δικαστή

V. Καθορισμός του κατά τόπο αρμόδιου δικαστή

VΙ. Αίτημα προσφυγής σε δικαστική μεσολάβηση - Έναρξη διαδικασίας

VII. Υποχρεωτική η σύμπραξη δικηγόρου

VIII. Ζητήματα που αφορούν τη διενέργεια της διαδικασίας

1. Η δικαστική μεσολάβηση ως (προκαταρκτικό) στάδιο διαπραγματεύσεων.

2. Υποβολή προτάσεων

3. Τήρηση πρακτικών, προφορικότητα και φυσιογνωμία της διαδικασίας

IΧ. Το απόρρητο της διαδικασίας

1. Το νόημα του απορρήτου

2. Περιεχόμενο του απορρήτου

3. Η δημιουργία της δέσμευσης από το απόρρητο

4. Εύρος δέσμευσης του απορρήτου εξ επόψεως δικών

α. Απόρρητο για δίκες μεταξύ των ίδιων προσώπων

β. Απόρρητο για δίκες ενός διαδίκου με τρίτο πρόσωπο

γ. Απόρρητο για δίκες αποκλειστικά μεταξύ τρίτων προσώπων

5. Μορφές της παραγόμενης δέσμευσης από το απόρρητο

α. Ως προς το δικαστή μεσολαβητή

β. Ως προς τα διάδικα μέρη

γ. Ως προς τους πληρεξούσιους δικηγόρους

6. Συνέπειες παραβίασης του απορρήτου

X. Δικαστικά έξοδα και νομική βοήθεια

1. Επιδίκαση δικαστικών εξόδων

2. Χορήγηση νομικής βοήθειας για την αντιμετώπιση των εξόδων της δικαστικής μεσολάβησης

§9. Κατάρτιση του πρακτικού μεσολάβησης

Ι. Σύνταξη πρακτικού μεσολάβησης

1. Όταν τα μέρη καταλήξουν σε συμφωνία

2. Σε περίπτωση αποτυχίας της διαδικασίας

ΙΙ. Υπογραφή του πρακτικού από το μεσολαβητή, τα μέρη και τους πληρεξούσιους δικηγόρους

1. Η υπογραφή ως τυπική προϋπόθεση

2. Υπογραφή του πρακτικού από όλα τα συμμετέχοντα μέρη

3. Άρνηση των εμπλεκόμενων προσώπων να υπογράψουν το πρακτικό

III. Περιεχόμενο του πρακτικού

ΙV. Κατάθεση του πρακτικού στη γραμματεία και πληρωμή παραβόλου

V. Πότε θεωρείται ότι ολοκληρώνεται η διαδικασία

§10. Νομική φύση του πρακτικού δικαστικής μεσολάβησης

Ι. Η διφυής νομική φύση του πρακτικού

ΙΙ. Συνέπειες της διφυούς φύσης του πρακτικού μεσολάβησης

ΙΙΙ. Η θεώρηση του πρακτικού μεσολάβησης ως εγγράφου

§11. Αποτελέσματα του πρακτικού μεσολάβησης

Ι. Εκτελεστότητα

1. Το πρακτικό μεσολάβησης ως εκτελεστός τίτλος

α. Το είδος του εκτελεστού τίτλου

β. Η περιαφή του εκτελεστηρίου τύπου στο πρακτικό μεσολάβησης και η χορήγηση απογράφου

γ. Το πρακτικό μεσολάβησης ως εκτελεστός τίτλος που συντάσσεται στο πλαίσιο αναγνωριστικής αγωγής

δ. Δικονομικές συμφωνίες που αφορούν την εκτελεστότητα

2. Είναι υποχρεωτική η αναγνώριση εκτελεστότητας στο πρακτικό μεσολάβησης;

3. Τα μέτρα της αναγκαστικής εκτέλεσης

4. Υποκειμενικά όρια εκτελεστότητας

5. Αναγκαστική εκτέλεση του πρακτικού μεσολάβησης κατά του Δημοσίου ή Ν.Π.Δ.Δ.

ΙΙ. Κατάργηση δίκης

1. Έλλειψη νομοθετικής πρόβλεψης για κατάργηση της δίκης - Θεμελίωση της έννομης συνέπειας βάσει τελολογικών σταθμίσεων και συστηματικής θεώρησης του θεσμού

2. Ως προς την επέλευση της έννομης συνέπειας της κατάργησης της δίκης

α. Η δυνατότητα παραίτησης από την αγωγή

β. Πλήρωση του νομοθετικού κενού δια αναλογικής ερμηνείας

3. Μερική κατάργηση

4. Χρονικό σημείο κατάργησης

5. Εξαίρεση από τον κανόνα κατάργησης της δίκης

III. Επίδραση του πρακτικού μεσολάβησης επί μεταγενέστερης δίκης

1. Αδυναμία δημιουργίας δεδικασμένου

2. Η θεμελίωση ένστασης

IV. Παρεπόμενες έννομες συνέπειες

§12. Ακύρωση του πρακτικού - Παύση των αποτελεσμάτων του πρακτικού

Ι. Ακύρωση πρακτικού

ΙΙ. Προθεσμία και αποτελέσματα ακύρωσης

ΙΙΙ. Ανατροπή αποτελεσμάτων πρακτικού

§13. Πρακτικό μεσολάβησης και ζητήματα εμπράγματου δικαίου

Ι. Το πρακτικό μεσολάβησης ως ισοδύναμο του συμβολαιογραφικού εγγράφου

1. Η νομοθετική ρύθμιση που εξισώνει το πρακτικό μεσολάβησης με τον τύπο του συμβολαιογραφικού εγγράφου

2. Η μεταγραφή και καταχώρηση του πρακτικού μεσολάβησης

3. Χρόνος μεταγραφής και καταχώρισης

ΙΙ. Το πρακτικό μεσολάβησης ως τίτλος για τη διόρθωση των πρώτων εγγραφών στο κτηματολόγιο

ΙΙΙ. Το πρακτικό μεσολάβησης ως τίτλος για την εγγραφή υποθήκης

1. Η νομοθετική πρόβλεψη

2. Εξομοίωση με δικαστική απόφαση ή συμβολαιογραφικό έγγραφο;

ΙV. Το πρακτικό μεσολάβησης ως τίτλος για την εγγραφή προσημείωσης;

V. Η επίδραση της κατάρτισης πρακτικού μεσολάβησης στην τροπή της προσημείωσης σε υποθήκης

VI. Το πρακτικό μεσολάβησης ως τίτλος για την εξάλειψη υποθήκης και προσημείωσης

VΙI. Το πρακτικό μεσολάβησης ως τίτλος για την εγγραφή ενεχύρου

§14. Καταληκτική αποτίμηση του θεσμού

Βιβλιογραφία - Αρθρογραφία