Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΔτΑ)


Δικαιώματα του Ανθρώπου, 108 (2026)

Από τα περιεχόμενα του τεύχους 108/2025

Ι. Μελέτες

269 ΙΩΑΝΝΑ ΚΛΑΠΑ-ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΕΑ
Τα όρια της ελευθερίας του λόγου των δικαστών και των (επι)κριτών τους.

279 ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΑΝΤΖΟΥΦΑΣ
Από την δικτατορία στην μεταπολίτευση. Θεσμική τομή και εμπέδωση των δημοκρατικών και φιλελεύθερων θεσμών.

291 ΑΝΤΩΝΗΣ ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ
Αποκλεισμός λιμένων και πολιορκία φρουρίων υπό τουρκικό έλεγχο κατά την Επανάσταση του 1821. Κανόνες και πρακτική.

311 ΘΑΝΑΣΗΣ Γ. ΞΗΡΟΣ
Η Βουλή και η ποινική ευθύνη των μελών της Κυβέρνησης ή των υφυπουργών. Σκέψεις με αφορμή τα Τέμπη και ενόψει της συνταγματικής αναθεώρησης.

349 ΧΑΡΙΛΑΟΣ ΧΑΡΑΚΑΣ
Η Πολεμολογία στην Υπηρεσία της Ειρήνης.

363 ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΑΛΑΝΗΣ
Η Γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης (Ιούλιος 2025) για τις υποχρεώσεις των κρατών αναφορικά με την κλιματική αλλαγή. «Κλίμα ευθύνης, δίκαιο γενεών».

391 ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ
Ψηφιακός Συνταγματισμός και Θεμελιώδη Δικαιώματα.

ΙΙ. Επίκαιρα θέματα

417 ΠΡΟΚΟΠΙΟΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ
Φόρος Τιμής κατά την 109η Επέτειο της Γενοκτονίας των Αρμενίων. Η διαχρονική επικαιρότητα του μηνύματος «δεν ξεχνάμε, ποτέ ξανά» και για το αποτρόπαιο αυτό έγκλημα της τουρκικής βαρβαρό-τητας.

IΙΙ. Σχολιασμένη Νομολογία

429 ΓΙΩΡΓΟΣ Χ. ΣΩΤΗΡΕΛΗΣ
Το εκλογοδικείο και οι «Σπαρτιάτες». Οι αλλεπάλληλες ερμηνευτικές ακροβασίες και το ανοιχτό ζήτημα των αναπληρωματικών εκλογών.

435 ΓΙΩΡΓΟΣ Χ. ΣΩΤΗΡΕΛΗΣ
Η υπόθεση των “Σπαρτιατών” στο Eκλογοδικείο (ΑΕΔ 9 και 10/2025). Ερμηνευτικές αυθαιρεσίες και αναπάντητα ερωτηματικά.

479 ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Κ. ΝΤΟΥΝΗΣ
Προδικαστική προσφυγή και προσυμβατικός έλεγχος στις δημόσιες συμβάσεις. Παρατηρήσεις με αφορμή τις ΣΕ 94-95/2025.

ΙV. Varia

501 ΠΕΤΡΟΣ ΣΤΑΓΚΟΣ
Είναι η ομοσπονδία πολιτική πρόταση για την Ευρώπη;

505 ΞΕΝΟΦΩΝ ΚΟΝΤΙΑΔΗΣ
Ποιος θα προστατεύσει το Σύνταγμα; Με αφορμή τις πρόσφατες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ.

509 ΠΟΛΥΒΙΑ ΠΑΡΑΡΑ
Ο «Καποδίστριας» ως υψίπολις του Ελληνισμού στη νέα ταινία του Ιωάννη Σμαραγδή.

513 ΕΛΕΝΗ ΠΡΟΚΟΠΙΟΥ Κυβέρνηση δικαστών.

V. Βιβλιογραφία
517 Α΄ Κριτικά Σημειώματα –Recensions
MÉLANGES MICHEL HOTTELIER, (Πέτρος Ι. Παραράς).

SOPHIE COIGNARD,
La tyrannie de la médiocrité (Γιώργος Τράντας).

Edition info

Journal
Δικαιώματα του Ανθρώπου
ISSN
1108-4456
Current issue
Issue number: 108, 2026
© October 2026
Pages: 314
Subscriptions

Legal Entities of the Public Sector: € 120

Companies: € 120

International subscription: € 140

Students: € 55

Individuals: € 75

Table of contents   +

Περιεχόμενα – Table des matières

Ι. Μελέτες

269 ΙΩΑΝΝΑ ΚΛΑΠΑ-ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΕΑ

Τα όρια της ελευθερίας του λόγου των δικαστών και των (επι)κριτών τους.

279 ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΑΝΤΖΟΥΦΑΣ

Από την δικτατορία στην μεταπολίτευση. Θεσμική τομή και εμπέδωση των δημοκρατικών και φιλελεύθερων θεσμών.

291 ΑΝΤΩΝΗΣ ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ

Αποκλεισμός λιμένων και πολιορκία φρουρίων υπό τουρκικό έλεγχο κατά την Επανάσταση του 1821. Κανόνες και πρακτική.

311 ΘΑΝΑΣΗΣ Γ. ΞΗΡΟΣ

Η Βουλή και η ποινική ευθύνη των μελών της Κυβέρνησης ή των υφυπουργών. Σκέψεις με αφορμή τα Τέμπη και ενόψει της συνταγματικής αναθεώρησης.

349 ΧΑΡΙΛΑΟΣ ΧΑΡΑΚΑΣ

Η Πολεμολογία στην Υπηρεσία της Ειρήνης.

363 ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΑΛΑΝΗΣ

Η Γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης (Ιούλιος 2025) για τις υποχρεώσεις των κρατών αναφορικά με την κλιματική αλλαγή. «Κλίμα ευθύνης, δίκαιο γενεών».

391 ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ

Ψηφιακός Συνταγματισμός και Θεμελιώδη Δικαιώματα.

ΙΙ. Επίκαιρα θέματα

417 ΠΡΟΚΟΠΙΟΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ

Φόρος Τιμής κατά την 109η Επέτειο της Γενοκτονίας των Αρμενίων. Η διαχρονική επικαιρότητα του μηνύματος «δεν ξεχνάμε, ποτέ ξανά» και για το αποτρόπαιο αυτό έγκλημα της τουρκικής βαρβαρό-τητας.

IΙΙ. Σχολιασμένη Νομολογία

429 ΓΙΩΡΓΟΣ Χ. ΣΩΤΗΡΕΛΗΣ

Το εκλογοδικείο και οι «Σπαρτιάτες». Οι αλλεπάλληλες ερμηνευτικές ακροβασίες και το ανοιχτό ζήτημα των αναπληρωματικών εκλογών.

435 ΓΙΩΡΓΟΣ Χ. ΣΩΤΗΡΕΛΗΣ

Η υπόθεση των “Σπαρτιατών” στο Eκλογοδικείο (ΑΕΔ 9 και 10/2025). Ερμηνευτικές αυθαιρεσίες και αναπάντητα ερωτηματικά.

479 ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Κ. ΝΤΟΥΝΗΣ

Προδικαστική προσφυγή και προσυμβατικός έλεγχος στις δημόσιες συμβάσεις. Παρατηρήσεις με αφορμή τις ΣΕ 94-95/2025.

ΙV. Varia

501 ΠΕΤΡΟΣ ΣΤΑΓΚΟΣ

Είναι η ομοσπονδία πολιτική πρόταση για την Ευρώπη;

505 ΞΕΝΟΦΩΝ ΚΟΝΤΙΑΔΗΣ

Ποιος θα προστατεύσει το Σύνταγμα; Με αφορμή τις πρόσφατες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ.

509 ΠΟΛΥΒΙΑ ΠΑΡΑΡΑ

Ο «Καποδίστριας» ως υψίπολις του Ελληνισμού στη νέα ταινία του Ιωάννη Σμαραγδή.

513 ΕΛΕΝΗ ΠΡΟΚΟΠΙΟΥ Κυβέρνηση δικαστών.

V. Βιβλιογραφία

517 Α΄ Κριτικά Σημειώματα –Recensions

MÉLANGES MICHEL HOTTELIER, (Πέτρος Ι. Παραράς).

SOPHIE COIGNARD,

La tyrannie de la médiocrité (Γιώργος Τράντας).

M. DUROVIC/CR. PONCIBÓ (επιμ.), The European Convention on H. Rights (Χρυσούλα Μιχαηλίδου).

524 Β΄ Παρουσιάσεις Βιβλίων

Editorial team   +

Επιστημονικοί Συνεργάτες

Ν. ΑΓΓΕΛΗΣ, Δ.Ν., ΧΡ. ΑΚΡΙΒΟΠΟΥΛΟΥ, Δ.Ν., Β. ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗΣ, πάρεδρος ΣτΕ, ΧΑΡΑΛ. ΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ, αναπλ. καθηγητής (Πάτρα), ΘΕΟΔ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ, επίκ. καθηγήτρια (Αθήνα), ΕΥΘ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ, σύμβουλος ΣτΕ, Θ. ΑΡΑΒΑΝΗΣ, πάρεδρος ΣτΕ, Δ. ΒΑΝΔΩΡΟΣ, πάρεδρος ΣτΕ, Δ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ, εισηγητής ΣτΕ, ΣΠ. ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΣ, επίκουρος καθηγ. Νομικής Αθηνών, Μ. ΓΑΒΟΥ-ΝΕΛΗ, λέκτωρ Νομικής Αθηνών, Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ, επίκουρος καθηγ. Νομικής Αθηνών, ΙΩΑΝ. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ, αναπλ. καθηγητής (Αθήνα), Γ. ΔΕΛΛΗΣ, επίκουρος καθηγ. Νομικής Αθηνών, ΙΩΑΝ. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ, εισηγητής ΣτΕ, Δ. ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ, πάρεδρος ΣτΕ, Π. ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΥ, επίκ. καθηγητής (Αθήνα), ΕΛΕΝΗ ΘΕΟΧΑΡΟΠΟΥΛΟΥ, επίκουρη καθηγήτρια Νομικής ΔΠΘ, ΓΕΩΡΓ. ΚΑΜΙΝΗΣ, επίκ. καθηγητής (Αθήνα), Ι. ΚΑΡΚΑΛΗΣ, πάρεδρος Ελεγκτ. Συν., διδ. Παντείου, ΗΛ. ΚΑΣΤΑΝΑΣ, Δ.Ν., Νομ. Υπηρεσία Υπ. Εξωτερικών, Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ, καθηγητής ΔΠΘ, ΑΝΤ. ΚΕΧΡΗΣ, δικηγόρος, Δ.Ν., ΒΑΣ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ, Δ.Ν., Κ. ΚΟΝΙΔΙΤΣΙΩΤΟΥ-ΚΟΛΛΙΑ, πάρεδρος ΣτΕ, ΞΕΝ. ΚΟΝΤΙΑΔΗΣ, καθηγητής Πανεπ. Πελοπ., ΣΤΑΥΡ. ΚΤΙΣΤΑΚΗ, πάρεδρος ΣτΕ, αναπλ. καθηγ. (Κομοτηνή), ΕΙΡΗΝΗ ΚΥΡΙΑΚΑΚΗ, Δ.Ν., ΣΤΑΥΡ. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΥ, πάρεδρος ΣτΕ, ΗΛ. ΜΑΖΟΣ, πάρεδρος ΣτΕ, ΝΙΚΟΣ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΣ, εισηγητής ΣτΕ, ΜΑΡΙΑ ΜΑΡΟΥΔΑ, δικηγόρος, LLM διεθνούς δικαίου, Ν. ΜΗΛΙΩΝΗΣ, σύμβουλος Ελεγκτ. Συν., διδ. πολ. επ., ΙΩΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ, εισηγητής ΣτΕ, ΧΡ. ΜΟΥΚΙΟΥ, δικηγόρος, Δ.Ν., ΜΕΛ. ΜΟΥΣΤΑΚΑΣ, λέκτωρ (Πάντειο), Κ. ΜΠΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ, Δ.Ν., ΔΗΜ. ΜΠΕΛΑΝΤΗΣ, Δ.Ν., ΟΛΓΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, πάρεδρος ΣτΕ, Δ.Ν., ΧΡ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ, εισηγητής ΣτΕ, ΞΕΝ. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ, επίκ. καθηγητής (Θεσσαλία), ΧΑΡΗΣ ΠΑΠΑΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ, επίκ. καθηγητής Νομικής (Κύπρος), ΕΥΓ. ΠΡΕΒΕΔΟΥΡΟΥ, επίκ. καθηγήτρια ΑΠΘ, ΒΑΣ. ΣΑΡΑΝΤΗ, Δ.Ν., ΧΡ. ΣΙΤΑΡΑ, πάρεδρος ΣτΕ, ΕΥΣΤ. ΣΚΟΥΡΑ, εισηγήτρια ΣτΕ, ΑΘΑΝ. ΣΥ-ΚΙΩΤΟΥ-ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗ, λέκτωρ ΔΠΘ, ΓΕΩΡΓ. ΣΩΤΗΡΕΛΗΣ, αναπλ. καθηγητής (Αθήνα), Μ. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ, πάρεδρος ΣτΕ, ΜΑΡΙΑ ΤΕΛΑΛΙΑΝ, νομ. σύμβουλος Υπ. Εξωτερικών, ΕΥΑΓΓ. ΤΖΙΡΑΚΗ, Πάρεδρος ΣτΕ, ΔΜΣ Δημ. Δικαίου, ΔΗΜ. ΤΟΜΑΡΑΣ, πάρεδρος ΣτΕ, Δ.Ν., ΑΛ. ΤΡΑΝΤΑ, διδ. ν., Γ. ΤΡΑΝΤΑΣ, Δ.Ν., ΜΑΡΛ. ΤΡΙΠΟΛΙΤΣΙΩΤΗ, πάρεδρος ΣτΕ, ΣΤ. ΤΣΑΚΥΡΑΚΗΣ, επίκ. καθηγητής (Αθήνα), ΧΑΡΑΛ. ΤΣΙΛΙΩΤΗΣ, Δ.Ν., LL.M. (Heidelberg), ΔΙΟΝ. ΦΙΛΙΠΠΟΥ, επίκ. καθηγητής (Κομοτηνή), ΑΛΤΑΝΑ ΦΙΛΟΥ, Δ.Ν., ερευνήτρια (Heidelberg), ΠΗΝ. ΦΟΥΝΤΕΔΑΚΗ, καθηγήτρια (Πάντειο), N. ΦΡΑ-ΓΚΑΚΗΣ, δικηγόρος, ΒΑΣ. ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ, αναπλ. καθηγητής (Κομοτηνή).

Γραμματεία

ΧΑΡΑΛ. ΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ, ΕΥΘ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ, ΣΠ. ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΣ, Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ,

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ, ΞΕΝ. ΚΟΝΤΙΑΔΗΣ, Κ. ΜΠΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ, Δ. ΤΟΜΑΡΑΣ, ΒΑΣ. ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ

Επιστημονική Επιτροπή

Ν. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ, καθηγητής (Αθήνα), Ν. ΒΑΛΤΙΚΟΣ, πρ. δικαστής ΕΔΔΑ, ΑΠ. ΓΕΡΟΝΤΑΣ, αναπλ. κα-θηγητής (Κομοτηνή), Κ. ΔΕΣΠΟΤΟΠΟΥΛΟΣ, ακαδημαϊκός, ΤΖ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ - ΣΤΡΑΓΓΑ, καθηγήτρια (Αθήνα), ΝΙΚΗ ΚΑΛΤΣΟΓΙΑ - ΤΟΥΡΝΑΒΙΤΗ, καθηγήτρια (Πάντειο), ΑΡΓ. ΚΑΡΡΑΣ, καθηγητής (Αθήνα), Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ, ομ. καθηγητής (Αθήνα), Φ. ΚΟΖΥΡΗΣ, καθηγητής (Θεσσαλονίκη), ΔΗΜ. ΚΟΝΤΟΓΙΩΡΓΑ-ΘΕΟΧΑΡΟΠΟΥΛΟΥ, καθηγήτρια (Θεσσαλονίκη), ΣΟΦΙΑ ΚΟΥΚΟΥΛΗ - ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΥΛΟΥ, δικηγόρος, Κ. ΚΡΕΜΑΛΗΣ, καθηγητής (Αθήνα), Π. ΛΑΖΑΡΑΤΟΣ, καθηγητής Νομικής (Αθήνα), ΑΝΔΡ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ, αναπλ. καθηγητής (Πάντειο), Σ. ΛΥΤΡΑΣ, καθηγητής (Αθήνα), ΑΡ. ΜΑΝΕΣΗΣ, ακαδημαϊκός, Γ. ΜΗΤΣΟΠΟΥΛΟΣ, ακαδημαϊκός, Κ. ΜΑΥΡΙΑΣ, καθηγητής (Αθήνα), ΕΛΙΣ. ΜΠΕΣΙΛΑ - ΜΑΚΡΙΔΗ, καθηγήτρια (Πάντειο), ΑΝΤ. ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ, καθηγητής (Αθήνα), ΗΛ. ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ, καθηγητής (Πάντειο), ΣΑΒΒΑΣ ΠΑΠΑΣΑΒΒΑΣ, δικαστής στο ΠΕΚ, ΠΕΤΡ. ΠΑΡΑΡΑΣ, αντιπρόεδρος ΣτΕ, καθηγητής (Κομοτηνή), ΠΡΟΚ. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ, καθηγητής (Αθήνα), ΣΤ. ΠΕΡΡΑΚΗΣ,. καθηγητής (Πάντειο), ΧΡ. ΡΟΖΑΚΗΣ, δικαστής στο ΕΔΔΑ, ΕΜΜ. ΡΟΥΚΟΥΝΑΣ, ακαδημαϊκός, Ι. ΣΑΡΜΑΣ, σύμβουλος Ελ. Συν., Δ.Ν., ΕΠ. ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ, ακαδημαϊκός, ΔΙΟΝ. ΣΠΙΝΕΛΛΗΣ, καθηγητής (Αθήνα), ΦΙΛ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ, καθηγητής (Αθήνα), ΠΕΤΡΟΣ ΣΤΑΓΚΟΣ, καθηγητής (Θεσσαλονίκη), ΑΝΑΣΤ. ΤΑΧΟΣ, καθηγητής (Θεσσαλονίκη), ΣΤΑΜ. ΤΖΙΤΖΗΣ, Directeur de recherches CNRS και (Paris II), ΣΠ. ΦΛΟΓΑΪΤΗΣ, καθηγητής (Αθήνα),

ΑΡΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΑΚΗΣ, καθηγητής (Κομοτηνή), Κ. ΧΡΥΣΟΓΟΝΟΣ, καθηγητής (Θεσσαλονίκη).

Comité Scientifique

FRANCESCO D’ AGOSTINO, professeur (Rome), PH. ARDANT, professeur (Paris II), G. COHEN-JONA-THAN, professeur (Paris II), JEAN-PAUL COSTA, juge à la Cour Europ. des Droits de l’Homme, EMM. DECAUX, professeur (Paris ΙΙ), FR. DELPÉRÉE, professeur (Louvain la Neuve), membre de l’Institut de France, CHANTAL DELSOL, professeur (Univ. de Marne-La-Vallée), PIERRE DELVOLVÉ, professeur (Paris II), THOMAÏS DOURAKI, Docteur en droit, conseiller juridique au Ministère de l’Économie nationale (Athènes), GUILLAUME DRAGO, professeur (Paris II), LOUIS FAVOREU, professeur (Aix-Marseille), PAULO FERREIRA DA CUNHA, professeur (Portugal), JEAN-FR. FLAUSS, professeur (Paris II), M. FROMONT, professeur (Paris I), YVES GAUDEMET, professeur (Paris II), JEAN GICQUEL, professeur (Paris I), MARY ANN GLENDON, professeur (Harvard Law School), PE-TER HÄBERLE, professeur (Bayreuth), JOSEF ISENSEE, professeur (Bonn), JEAN-J. ISRAEL, professeur (Paris XII), PHILIP KUNIG, professeur (Berlin), ANDRÉΕ LAJOIE, professeur (Montréal), PIERRE LAMBERT, vice - président de l’Institut International des Droits de l’Homme - René Cassin, MASS. LUCIANI, professeur (Rome), JEAN MORANGE, professeur (Paris II), ALAIN RENAUT, professeur (Paris IV), GEORG RESS, professeur, juge à la Cour Europ. des Droits de l’homme, DOM. ROUS-SEAU, professeur (Montpellier I), CHRIST. STARCK, professeur (Göttingen), FR. SUDRE, professeur (Montpellier), PAUL TAVERNIER, professeur (Paris Sud), FR. TERRÉ, professeur, membre de l’Insti-tut de France, MICHEL TROPER, professeur (Paris X), Μ. VERPEAUX, professeur (Paris I), JOSÉ WOEHRLING, professeur (Montréal), ELIS. ZOLLER, professeur (Paris II), MANFR. ZULEEG, professeur (Frankfurt am Main).

Direction

ΑΝΤ. BREDIMAS, P. PARARAS, EP. SPILIOTOPOULOS, PHIL. SPYROPOULOS, SP. FLOGAΪTIS

Subscription

If you wish to subscribe to the journal 'Δικαιώματα του Ανθρώπου', please contact one of our stores (Athens: +30 210 33 87 500, Thessaloniki: +30 2310 535 381) or send an e-mail to info@sakkoulas.gr

Alternatively, please fill-in your preferred contact method and we will communicate with you soon.

 
 

Current issue